La Enciclopedia Libre Universal en Español dispone de una lista de distribución pública, enciclo@listas.us.es
Aborregarse
Artículo de la Enciclopedia Libre Universal en Español.
|
Índice |
[escribe] Flexión
Modelo de conjugación: amar,
con particularidades ortográficas como cargar
| | | |
Al igual que para cargar, la raíz verbal sufre cambio ortográfico g > gu ante las desinencias que comienzan por la vocal e. Ello sucede en las siguientes formas verbales:
- El presente de subjuntivo.
- La 1.ª persona singular del pretérito perfecto simple de indicativo.
Además:
- Es un verbo pronominal: la acción recae sobre el propio sujeto que la realiza. Se conjuga anteponiendo los pronombres me, te, se, nos, os.
- Todas las formas del gerundio, y la 2.ª persona singular del imperativo, son palabras esdrújulas, acentuadas en la antepenúltima sílaba.
| Infinitivo Gerundio Participio | aborregándome, /te, /se, /nos, /os, /se aborregado | habiéndose aborregado (no existe) |
(antepresente) | (antepresente) | |||
| Yo Tú (*) Usted (**) Él,ella Nosotros,as Vosotros,as Ustedes (**) Ellos,as | me aborrego te aborregas se aborrega se aborrega nos aborregamos os aborregáis se aborregan se aborregan | te has/ se ha/ se ha/ nos hemos/ os habéis/ se han/ se han/ /aborregado | me aborregue te aborregues se aborregue se aborregue nos aborreguemos os aborreguéis se aborreguen se aborreguen | te hayas/ se haya/ se haya/ nos hayamos/ os hayáis/ se hayan/ se hayan/ /aborregado |
(copretérito) | pluscuamperfecto (antecopretérito) | imperfecto (pretérito) | pluscuamperfecto (antepretérito) | |
| Yo Tú (*) Usted (**) Él,ella Nosotros,as Vosotros,as Ustedes (**) Ellos,as | me aborregaba te aborregabas se aborregaba se aborregaba nos aborregábamos os aborregabais se aborregaban se aborregaban | te habías/ se había/ se había/ nos habíamos/ os habíais/ se habían/ se habían/ /aborregado | me aborregara, ase te aborregaras, ases se aborregara, ase se aborregara, ase nos aborregáramos, ásemos os aborregarais, aseis se aborregaran, asen se aborregaran, asen | te hubieras,ieses/ se hubiera,iese/ se hubiera,iese/ nos hubiéramos,iésemos/ os hubierais,ieseis/ se hubieran,iesen/ se hubieran,iesen/ /aborregado |
(pretérito) | (antepretérito) | (antefuturo) | ||
| Yo Tú (*) Usted (**) Él,ella Nosotros,as Vosotros,as Ustedes (**) Ellos,as | me aborregué te aborregaste se aborregó se aborregó nos aborregamos os aborregasteis se aborregaron se aborregaron | te hubiste/ se hubo/ se hubo/ nos hubimos/ os hubisteis/ se hubieron/ se hubieron/ /aborregado | me aborregare te aborregares se aborregare se aborregare nos aborregáremos os aborregareis se aborregaren se aborregaren | te hubieres/ se hubiere/ se hubiere/ nos hubiéremos/ os hubiereis/ se hubieren/ se hubieren/ /aborregado |
(antefuturo) | ||||
| Yo Tú (*) Usted (**) Él,ella Nosotros,as Vosotros,as Ustedes (**) Ellos,as | me aborregaré te aborregarás se aborregará se aborregará nos aborregaremos os aborregaréis se aborregarán se aborregarán | te habrás/ se habrá/ se habrá/ nos habremos/ os habréis/ se habrán/ se habrán/ /aborregado |
(pospretérito) | (antepospretérito) | Presente | ||
| Yo Tú (*) Usted (**) Él,ella Nosotros,as Vosotros,as Ustedes (**) Ellos,as | me aborregaría te aborregarías se aborregaría se aborregaría nos aborregaríamos os aborregaríais se aborregarían se aborregarían | te habrías/ se habría/ se habría/ nos habríamos/ os habríais/ se habrían/ se habrían/ /aborregado | aborréguese usted (**) -presente de subjuntivo- aborréguese él -presente de subjuntivo- aborreguémonos nosotros -presente de subjuntivo- aborregaos vosotros (***) aborréguense ustedes (**) -presente de subjuntivo- aborréguense ellos -presente de subjuntivo- | |
Entre paréntesis, los tiempos verbales según el gramático Andrés Bello.
(*) En algunos países de Hispanoamérica úsase también vos, y las siguientes formas verbales para la 2.ª persona del singular, las cuales pueden experimentar cambios según el país o región (ver voseo):
- presente de indicativo: vos os aborregás
- presente de subjuntivo: vos os aborregués
- pretérito perfecto de subjuntivo: te hayás aborregado
- imperativo: aborregate vos
(**) Usted/ustedes son pronombres de la 2.ª persona en el tratamiento de cortesía o respeto. Sin embargo, gramaticalmente funcionan como de 3.ª persona.
(***) La forma «aborregaros vosotros» es propia del lenguaje vulgar y coloquial.
[escribe] Referencias
Notas
Portal de la Real Academia Española, y de la Asociación de Academias de la Lengua Española
Otras fuentesDe carácter normativo
- Real Academia Española y Asociación de Academias de la Lengua Española. Nueva gramática de la lengua española, Espasa, Madrid, 2009.
- Real Academia Española. Diccionario de la lengua española, Espasa Calpe, Madrid, 1994.
- Real Academia Española y Asociación de Academias de la Lengua Española. Diccionario panhispánico de dudas, Santillana, Madrid, 2005.
- Moliner, María. Diccionario de uso del español, Gredos, Madrid, 2008.
- Seco, Manuel. Diccionario de dudas y dificultades de la lengua española, Espasa Calpe, Madrid, 1998.
- Alarcos Llorac, Emilio. Gramática de la lengua española, Espasa Calpe, Madrid, 1994.
- Casares, Julio. Diccionario ideológico de la lengua española, Gustavo Gili, Barcelona, 1988.
- Cela, Camilo José. Diccionario secreto, Alianza-Alfaguara, Madrid, 1987.
- Lázaro Carreter, Fernando. Curso de Lengua. Anaya, Madrid, 1984.